Na postać rozkazu komputerów serii ODRA 1300 w znacznej mierze rzutuje struktura słowowo-znakowa jednostek informacji. Każde’sioioo maszynowe może być traktowane jako słowo rozka­zowe lub jako słowo-parametr. Słowo maszynowe traktowane jako paramefr. jest najczęściej . zestawem czterech znaków, z których każdy może reprezentować cyfrę bądź znak alfabetu przedstawiony w specjalnym kodzie . dwójkowym, zwanym kodem wewnętrznym serii ODRA 1300. Słowo-parametr składające się z.czterech znaków może na przy­kład zawierać liczbę dziesiętną:9387 .Tego rodzaju zapis, jakkolwiek łatwo zrozumiały i akceptowany przez człowieka, jest niewygodny; z technicznego punktu widzenia.

Czytnik i dziurkarka skonstruowane są’na układach scalo­nych TTL i jako dwa niezależne od siebie urządzenia współpra­cują z jednostką centralną za pośrednictwem złącza standardo­wego ODRA 1300. Czytnik taśmy umożliwia wprowadzenie danych z taśm .5- i 8-ścieżkowych dzięki zastosowaniu następujących rodzajów czy­tania:       czytanie alfanumeryczne (dziesiętne),czytanie dwójkowe (binarne), czytanie specjalne. Dziurkarka taśmy umożliwia wprowadzanie danych na taś­my 5- i 8-ścieżkowe dzięki zastosowaniu następujących rodzajów dziurkowania:  dziurkowanie alfanumeryczne,    dziurkowanie dwójkowe.    Dane eksploatacyjne czytnika-dziurkarki taśmy CDT325 są następujące:   maksymalna szybkość czytani     1000 znaków/s, maksymalna szybkość dziurkowania — .90 znaków/s, kod taśmy dziurkowanej  — ODRA 1300 lub  dowolny.

Czytnik EC-6022 Jest urządzeniem przeznaczonym do wpro­wadzania informacji z papierowej taśmy dziurkowanej do kom­putera Jednolitego’ Systemu. Czytnik ten składa się z trzech podstawowych części:mechanizmu czytnika,_ układu współpracy z kanałem standardowym, układu sterującego.Mechanizm czytnika stanowi konstrukcyjnie niezależną częśc urządzenia, z którym połączony jest za pomocą tzw. małego in­terfejsu. Zastosowana w mechanizmie metoda odczytu (fototran­zystory oświetlone diodami luminiscencyjnymi) pozwala na uzy­skanie wysokiej stabilności i długotrwałości pracy. Układ współ­pracy pozwala na podłączenie urządzenia EC-6022 do multiplekse­rowego kanału maszyn JS EMC. Konstrukcja mechaniczna urzą­dzenia została zaprojektowana na podstawie standardów JS EMC.

Urządzenie składa się z dwóch podsta­wowych podzespołów: czytnika kart ARITMA 1114 oraz jednostki sterującej.Jednostka sterująca ma wbudowany konwertor kodu, pozwa­lający na zmianę kodu karty na 6-bitowy trójprzesunięciowy kod, wewnętrzny systemu ODRA 1300.W czytniku CK-325 istnieją możliwości odczytu binarnego i alfanumerycznego. Przy czytaniu binarnym każda kolumna jest przesyłana do jednostki centralnej’w postaci dwóch kolejnych znaków 6-bitowych. Przy czytaniu. alfanumerycznym informacja odczytana z kolumny karty jest przetwarzana na jeden 6-bitowy znak w kodzie wewnętrznym systemu ODRA 1300. Wybór spo- •sobu czytania jest dokonywany w sposób programowy. Z jednost­ką centralną””serii ODRA 1300 czytnik współpracuje za pośred­nictwem kanału znakowego na zasadach określonych przez złącze standardowe (ang. standard interface).

Umożliwia to’przekazywanie w sposób ciągły danych zawartych na jednej karcie z buforu czytnika do pamięci maszyny cyfrowej. Po prze­kazaniu danych do komputera zawartość buforu zostaje odnowio-1 na z maksymalną szybkością pracy mechanizmu. Urządzenie ste­rujące pozwala na pracę w reżimie diagnostycznym, umożliwiając kontrolę układów elektronicznych czytnika poza zestawem kom­puterowym. Wszystkie układy i bloki funkcjonalne urządzenia sa umieszczone w jednej szafie.Czytnik kart CK-325 służy do szybkiego wprowadzania do jednostki centralnej systemu ODRA 1300 danych wydziurkowa- nych na kartach 80- lub 90-kolumnowych. Wyboru typu czyta-‚ nych kart dokonuje się przez wciśnięcie odpowiedniego klawisza na pulpicie technicznym.

Czytnik kart EC-6016 jest przeznaczony do odczytu informacji zawartej na kartach dziurkowanych i wprowadzenia jej do kom- putera. Czytnik składa, się z mechanizmu,,urządzenia sterującego i – bloku’ współpracy z kanałem jednostki centralnej. Czytnik EC-6016. odczytuje dane z 80-kolumnowych kart dziurkowanych z szybkością 1000 kart/min. Karty podawane są w reżimie start- -stopowym wąską jej, stroną, (czytanie według kolumn). Odczyt jest dokonywany sposobem fotoelektrycznym z układowym tłu­maczeniem kodu karty perforowanej KPK-12 na kod DK&lub też bez tłumaczenia — w kodzie dwójkowym. Urządzenie posiada we­wnętrzną pamięć buforową o pojemności dwóch kart.

Najnowsza metoda wprowadzania i wyprowadzania danych  polega na porozumiewaniu się człowieka z komputerem za pomo­cą głosu ludzkiego. i Istnieją już obecnie urządzenia, które potrafią zamienić słowo mówione na komputerową postać cyfrową. Zostały opracowane specjalne programy, które umożliwiają wykorzystanie mikrofonu, jako komputerowego urządzenia wejściowego. Z drugiej strony opracowano także specjalne urządzenia umożliwiające wyprowa­dzenie danych z komputera także w słowie mówionym. Użytków- . nik.i komputer mogą więc . ze sobą rozmawiać. Stosowanie takich urządzeń jest jednak w pewnych dziedzinach przetwarzania da­nych ograniczone ze względu na zbyt małą prędkość, z jaką ludzie mogą wypowiadać poszczególne słowa w sposób ‘ wyraźny i zro­zumiały.

Wzorce te są odczytywane jako pewna liczba punktów przetwarzanych następnie na impulsy elektryczne. Z impulsów. tych tworzony jest wzorzec znaku tworzenia. Operacja czytania i rozpoznawania znaku jest automa­tyczna i odbywa się w ułamkach sekundy. Czytniki optyczne mogą czytać oznaczenia specjalne oraz znaki pisane piórem lub ołówkiem. Oznaczenia umieszczone w usta- i lonym miejscu na dokumencie źródłowym reprezentują określoną informację. Właściwość ta ma wiele ważnych zastosowań zwłaszcza  w rozliczeniach bankowych.Urządzenia bezpośredniego wprowadzania danych, takie jak dalekopisy, monitory ekranowe, służą także do wyprowadzania da- nych,. na przykład na drukarkę dalekopisu czy ekran moni­tora.

W ciągu ostatnich kilku lat na rynku pojawiło się wiele tanich urządzeń do optycznego odczytywania znaków posiadających  ‘duże możliwości przetwarzania. O możliwościach tych może świadczyć fakt, że pojedynczy czytnik znaków może w ciągu jednej . godziny przetworzyć większą ilość danych, aniżeli średniej wiel­kości wydział przygotowania danych na kartach w ciągu całego dniał .Podstawowa zasada działania optycznego .czytnika znaków polega na pracy bębna obrotowego, który przenosi dokumenty o    różnych rozmiarach z zasobnika podającego do stanowiska od­czytującego. Stanowisko  to wyposażone jest w silne źródło świa- tła,oraz system optyczny uczulony na różnice w natężeniu światła odbitego’ (papier zadrukowany lub czysty).

System CMC 7 umożliwia zapisanie 26 znaków alfabetycznych, 10 znakó\(r numerycznych oraz 5 innych symboli.Metody zapisywania znaków atramentem magnetycznym by­ły stosowane początkowo tylko w bankach. Obecnie zakres ichzastosowań rozszerza się z każdym dniem, ponieważ skracają one czas trwania procedury przygotowania danych (wejściem do kom­putera jest bezpośrednio sam dokument źródłowy).Podobnie jak w przypadku czytnika znaków magnetycznych, op­tyczny czytnik znaków odczytuje litery, cyfry i pewne znaki spe­cjalne z drukowanych dokumentów papierowych i wprowadza, je bezpośrednio do systemu komputerowego. Znaki te zapisane są w specjalnym’kroju czcionki..Także w tym przypadku wyeliminowane jest przenoszenie danych źródłowych na karty lub taśmą, a czas między otrzymaniem dokumentów źródłowych ‚ i ich wprowadzeniem do systemu komputerowego jest w dużym stopniu zredukowany.